|
|
|
 |
|
Gent ontbloot | index |
Voor Emile Braun in 1895 burgemeester werd, had hij als hooldingenieur de leiding van de openbare werken in Gent. Als ingenieur en als burgemeester realiseerde hij talloze projecten die nog steeds het uitzicht van Gent bepalen. Zo werkte hij mee aan het Zollikofer-De Vigneplan, dat een nieuwe, rechtstreekse verbinding tussen het Zuidstationen het stadscentrum wilde uitbouwen (nu Vlaanderen straat. Limburgstraat en Henegouwenstraat).
Als apotheose van die drastische ingreep wilde burgemeester Braun ook de omgeving van de drie torens en het Stadhuis hertekenen. Daarvoor kreeg hij de volle steun van koning leopold II. Tot dan stonden die monumenten helemaal ingebouwd. Braun wilde tussen de drie torens twee pleinen aanleggen, zodat de trots van Gent beter tot zijn recht zou komen.
|
 |
De ruimte tussen de Sint-baafskathedraal en het Belfort kwam het eerst aan de beurt. De aanleg van het Sint-Baafsplein liet meteen toe de Lakenhal met vier vakken uit te breiden tot een totaal van elf, zoals in de orginele plannen voorzien was. Vervolgens trok de burgemeester een nieuwe verbinding tussen de Botermarkt en de Sint-Jacobskerk. Door de aanleg van de Belfortstraat verloor de Botermarkt zijn pleinkarakter.
Niet alle Gentenaars waren gelukkig met het resultaat. Dichter Karel Van de Woestijne meldde als correspondent aan het Nederlandse dagblad Nieuwe Rotterdamsche Courant: 'Men heeft alles maar afgebroken, al het bonte en mysterieuze leven dat om de monumenten wroette en ijverde. En nu staan die monumenten daar elk op zichzelf, moederziel alleen. Kerken en torens en stenen op een zelfde rijtje opgesteld als uit een speeldoos, zonder atmosfeer op zich, zonder levensambiance, verlaten zou men zeggen'.
|
 |
Aan de noordkant van het nieuwe plein, een square met bomen en een plantsoen, bouwde het stadsbestuur in 1899 een nieuwe schouwburg voor het Nederlandstalige toneel. Edmond De Vigne, telg van een bekende kunstenaarsfamilie, tekende de plannen.
|
 |
De gevel bevat heel wat symboliek. De beelden in de middenpartij verwijzen naar de vier belangrijkste rederijkskamers van Gent. Bovenaan in de gevel zit een kleurrijk mozaïk, negen meter breed en vier meter hoog, met de vorm van een halve cirkel. Het tafereel toont de praalwagen van de poëzie, getrokken door drie ontstuimige paarden en omringd door negen muzen.
|
 |
index
|
|
Monument voor Jan-Frans Willems | index |
|
Tegenover de nieuwe schouwburg Jan-Frans Willems, de vader van de Vlaamse Beweging, hetzelfde jaar een standbeeld of beter: een monument. Het bekroonde ontwerp van beeldhouwer Isidoor De Rudder en architect Paul Hankar schetste twee allegorische figuren, een oudere vrouw die de Vlaamse maagd voorstelde, en een naakte jongeman die het Vlaamse genie verbeeldde. De gelauwerde Willems moest zich tevreden stellen met een medaillon in het voetstuk. |
 |
Een blote pompier
Gent schreef in 1898 een wedstrijd uit voor een monument ter nagedachtenis van Jan-Frans Willems. Het reglement bepaalde dat het ontwerp zowel een portret als een symbolische voorstelling mocht zijn, als het maar 'slank, sierlijk en indrukwekkend' was. De jury was niet onder de indruk van de eerste inzendingen. De Brusselse beeldhouwer Isidoor De Rudder haalde het in de tweede ronde, al lokte zijn symbolische beeldgroep nog veel kritiek uit. De halfnaakte jongeman die de sluier voor het gelaat van de Vlaamse maagd wegtrekt, deed de tegenstanders denken aan een 'blote pompier die uit de sluier van de Vlaamse maagd een kostuum wil laten maken'
Bij de laatste heraanleg van het Sint-Baafsplein draaide men het standbeeld om, zodat de twee figuren nu met hun rug naar de straat gekeerd staan. Bovendien verving men het plantsoentje door een waterpartij die op warme dagen veel verfrissing brengt. |
|
|
Was het aanvankelijk de bedoeling die centrumpleinen aan te leggen om de grote monumenten beter tot hun recht te laten komen in een groen kader, dan verloederden ze in de jaren zestig tot grijze parkeerpleinen. Koning Auto nam het bestuur van de stad over. De afgelopen jaren keerde de mentaliteit. Het Sint-Baafsplein kreeg een nieuwe aanleg, zodat de vele toeristen zich opnieuw rustig voor de historische gevels van de kahtedraal, de Lakenhal en de schouwburg kunnen laten fotograferen of zich kunnen verfrissen aan de waterpartij rond het monument van Willems.
|
